لەنێوان مردن و ژیانی مارگریت تاچەردا!

ئاسۆ حامدی


ئەو ژنە حەدیدیەی ناوی مارگریت بو، لە ژیانی سیاسی دا خزمەتێکی زۆری بە ئابوری لیبرالیزمی نوێکردو خاڵی وەرچەرخان بو بۆ ئەم سیستەمە نوێیە کە ریگن و تاچەر بەردی قوڕنەیان بۆ دانا. لەلایەکی تر یەکێک لە سەرسەخترین سەرکردەی سیاسی بەریتانیایی بو کە کۆتایی بە کاریگەری یەکێتیە کرێکارەکان هێنا. سەرکوتی مانگرتنەکانی کرێکارانی کانەکان لە سەرەتای هەشتاکانی سەدەی رابردو سەرەتای ئەم دەورانە بون و قوفڵەکانی دەرگاکانی کارگەکان گەورەتربون و پشتێنی سەر سکی کرێکاران و چینەکانیشان توندتربون.

مارگریت لە مەسەلەی دورگەکانی ڤۆکلاند توانی سەرکەوتن بەدەستبێنێ، دوبارە لە نەخشەی ئابوری و سیاسی ئەوروپا ئینگلاندی هێناوە شوێنی سەرەکی خۆیی و بە کەمترین شێوە لە بودجەی ساڵانەی وڵاتەکەی بۆ ئومەمی ئەوروپایی و رۆڵی بەریتانیا لە ناتۆدا، هەروەها لەندەنی وەک سینتراڵی فینانشێل دوبارە بەهێزکردەوە ئەم وشانە رای زۆربەی ئەنالیستەکانی ژیانی تاچەرن. لە هەمان کاتدا لە چاککردنی مەسەلە کۆمەڵایەتیەکان پەرەی بە بیرو هزری ئابوری لیبراڵی دا و بە تایبەتی کردنی کۆمپانیا و خانو و هەمو کەرەستە دەوڵەتیەکان و گۆڕینی بۆ کەرتی تایبەت یەکێکی تر لە سەرکەوتنەکانی بون کە کامیرۆن هەتا دەمرێ شانازی پێوەدەکات.

دۆستەکانی تاچەر هەمو ئەمانە بە شانازیەوە دەڵێن، لە هەمان کاتدا دژەکانی دەڵێن ئەم ژنە سیاسەتمەدارە بنەمای کۆمەڵایەتی وڵاتی سەراوژێرکرد هەمو دەسکەوتە کۆمەڵایەتیەکانی لەنێوبرد و مرۆڤایەتی چڕکردەوە لە ژمارەکانی باج و سەرانەدا.

تاچەر و ریگن رۆڵی گرنگیان لە کۆتایی بە شەڕی سارد هێنا، تاچەر لە بیرەوەریەکانی خۆیدا دەگێڕێتەوە لە سەردانی بۆ مۆزەخانەیەکی یەکێک لە وڵاتەکانی بلۆکی رۆژهەڵات سەیری پێڵاوی بەڕێوەبەری مۆزەخانەی کردوە بینیویەتی چەندین پینەی پێوەبوە خۆی دەڵێ؛ لە پێڵاوەکانی ئەم بەڕێوەبەرە بینیم کە سیستەمی بلۆکی رۆژهەڵات چەندە هیلاکە.

ئەم سیاسەتمەدارە زۆر دڵڕەق بەرامبەر بە کۆمۆنیزم و کرێکار و یەکێتیە کرێکاریەکان لە ژیانی سیاسیدا کاری کردوە و سەرکەوتنی بەدەست هێناوە.

ئەمڕۆ بەریتانیا و جیهانی گڵۆبالیزم هەمان رێچکەی ئەم سیستەمە ئابوریە بەڕێوە دەبەن، لە ناوەخنی خۆیدا هەژار هەژارتر دەبێت و دەوڵەمەندیش دەوڵەمەند تر و هەمو سەرچاوەکانی ئینێرژیش دەبێ لەدەست کەمایەتیەکی سەرمایەدار بێت و چۆن میدیا و وەرزش و هەمو شوێنە خۆشگوزەرانەکان و شوێنەکانی رابواردن و گەشتوگوزار. ئەم سیستەمە ئەمڕۆ لە قەیرانێکی ئابوری بەردەوام دایە هەر لە ئەمەریکا تا ئەوروپا.

هەندێ لە ناحەزانی تاتچەر دوای مردنی دەستیان بە شایی و خواردنەوە کرد وتیان؛ ئەمە سەرەتای مردنی ئەم سیستەمەیە کە تاتچەر بنیاتنەری بو. بەڵام ئەم حوکمە سۆزداریە زۆر زوە. هیچ پایەیەکی پراکتیکی نیە و ئەڵتەرناتیڤەکانیش ساوان.

هەتا ئەم سیستەمە مابێ کە ئەمڕۆ هەیە، ناوی ریگن و تاتچەر دەمێنن، چۆن لە دواین مەنزلی ژیانیان توشی نەخۆشی خەڵەفان بون، رەنگە دور یان نزیک ناوی ئەوانیش لە سەحنەی سیاسی بسڕێنەوە، بەڵام مردنی تاتچەر سەرەتای ئەم دەورانەی زیندوکردەوە کە بە کەرتی تایبەتی کردنی دامودەزگا دەوڵەتیەکان و چاککردنی بە ناوکۆمەڵایەتی جگە لە برسیەتی کردن و شانداخزاندنی دەوڵەت لەبەر قورسایی ژیان و گوزەرانی کۆمەڵانی خەڵک و دەوڵەمەند کردنی کەمایەتییەکی کەم لەسەر حسابی کەمایەتیەکی زۆر شتێکی تر نین. هەروەها رۆڵی تاتچەر لە مەسەلە ئەنتەرناسیونالەکان تەنها پێداگرتن بوە لە نەخشەی سیاسی ناسیوناڵی کە ئەم دەرسەش کەم نیە بۆ هەمو دەورانێک. پێمان خۆش و ناخۆش بێت بەڕاستی ژنە حەدیدیەکە سیاسیەکی سەرکەوتوی دونیای خۆی بو.
15/04/2013 بینین: 4172
وتاره‌کانی تری نوسه‌ر
هه‌ده‌په؛ هیوایەک بۆ یەکگرتنی نەتەوە!...
شەڕی کورد و داعش، چاوەڕوانکراوە داعش دوبارە هێرشەکانی بۆ سەر کوردستان دەستپێبکاتەوە!...
کۆنفراسی گلۆبال دەربارەی فەزای سایبەر 2015 (سیستەمەکانی ئەلکترۆنی) لە لاهای - هۆڵەندا!...
یەشار کەمال ماڵئاوا، بەڵام پاڵەوانی رۆمانەکانت لە کۆمەڵگادا هەردەمێنن!...
چارەنوسی نەتەوەکەمان...
شکستی سیستەمی بەرگری پێشمەرگەی کوردستان لەدژی داعش لە ناوچەکانی شەنگال و جەلەولا...
سەربەخۆیی کوردستان و ریسکەکانی (مجازەفە) میللەتی کورد لە باشوردا...
رێکخراو و بەرنامەی Calamity (نا ئارامی یان باری نائاسایی)...
کابینەی هەشت لایەنە نێگەتیڤ و پۆزەتیڤەکانی...
گوندەکەمان هیچ دزی لێ نیە!...
گەندەڵی لە کۆمەڵگای کوردستان و ستراتیژی کۆمەڵگا؛ بزوتنەوەی دژی گەندەڵی...
کۆنگرەی ئەتۆمی ٢٠١٤ لە لاهای و میللەتی کورد لە باشوریش هەر خەریکی موچەیە!...
ئارییل شارۆن جەستەی مرد، بەڵام!...
باڵانسی سیاسی لە کورستان...
کوشتن بۆتە بەشێ لە ژیانی میللەتی کورد...
گۆشەگیری لە هزری نەتەوەیی لە پراکتیکدا...
کۆمەڵگای کوردستان دواکاری چ حکومەتێکە؟...
هه‌روا ده‌زانم دوێنێیەی ئەرسەلان بایز و چەند وشەیەک!...
هەفتەیەک لە قاهیرەو ئەزمونێکی بێ وێنە...
گەڕانەوەی گەریلاکان بۆ قەندیل و ئاواتەکان...
گۆڕانی سەرۆک و گۆڕانی کۆمەڵگا...
1ی ئایارو داخوازیەکانی کرێکاران لە کوردستان...
کۆمەڵگای کوردستان لەنێو گێژاوی ئیقلیمیدا!...
کێشەی نێوان کەلتوری عەشایری و کەلتوری شارستانی لە کۆمەڵگای کوردستاندا...
ساڵی 2012، ساڵی تەڵاقدانی سیاسی!...
کێشەی سوننە و شیعە لە عێراق و کاریگەری لەسەر میللەتی کورد...
پرسە نەتەوەییەکان و چینایەتیەکان لەم دەورانەدا...
ستراتیژی بەرگری نوێ ی ئەمەریکا و کاریگەریەکان...
پەتای کولێرا و گرفتەکانی ئینفراستەکچەرلە کۆمەڵگا...
سروشتی کۆمەڵایەتی کۆمەڵگای کوردستان و ئامادەگیەکانی بۆ گۆڕان...
وێنه‌کانی نێو (دڵم به‌ باخچه‌ ده‌سوتێت...! له‌نوسینی شێرزاد حه‌سه‌ن)!...
چه‌ند مه‌سه‌له‌یه‌کی جۆراوجۆر و کۆمه‌ڵگای کوردستان...
هاوکێشه‌ی ریسک و وه‌زعیه‌تی سیاسی ...
میسۆدی ته‌وه‌ره‌کان و ستراتیژی دروست! ...
‌له‌ په‌راوێزی روداوه‌کانی ئه‌م دواییانه‌ له‌ کوردستان...
وشه‌ و هێز، هێزی وشه‌ و که‌لتور و ستراکتوری سیاسی له‌ کوردستان!...
په‌یوه‌ندیه‌کان و گۆڕان له‌ پرۆسێسه‌کانی رێکخراودا...
ریفۆرم له‌ کۆیله‌تیتی دا و سه‌رخه‌تی چاره‌سه‌ره‌کان!...
نوێخوازی و داهێنان له‌ سیاسه‌تی ئابوری له‌ کوردستان...
تێماکان (ده‌سته‌واژه‌کان) گرنگه‌کان له‌ کۆمه‌ڵگای کوردستاندا...
قه‌یران و زانستی کۆمونیکه‌یشن...
سیاسه‌تی حکومه‌تی حیزبی و ناڕه‌زایه‌تیه‌کان...
ناڕه‌زایه‌تی و شعار و هه‌ڵوه‌سته‌یه‌ک...
له‌ په‌راوێزی به‌ردبارانکردن و گوله‌ بارانکردنی هاوڵاتیانی شاری هه‌ڵمه‌ت و قوربانی...
دانسی کورسیه‌کان - خۆپیشاندانه‌ جه‌ماوه‌ریه‌کان و ستراتیژ...
روداوه‌کانی ئه‌م دواییه‌ی رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ند و جۆربه‌جۆره‌کان له‌ رێکخراوبوندا و مۆدێلی ستار...
دوریه‌کانی ئاسایشی نه‌ته‌وه‌یی و ‌هه‌ڕه‌شه‌‌ جیاجیاکان...
کاریگه‌ریه‌کان و زانستی که‌‌سایه‌تی
کۆمه‌ڵگای کوردستان و رێکخراوبون وه‌کو نمونه‌یه‌کی زیندو‌...
چه‌ند مه‌سه‌له‌یه‌کی گرنگ و سلوکی کۆمه‌ڵایه‌تی له‌ کوردستان...
بڕیاره‌ سه‌ره‌کیه‌کانی بۆش و چه‌ند په‌یڤێک...
سلوکی سیاسی حیزبه‌ ده‌سه‌ڵاتداره‌کان له کوردستان...
له‌ ژن کوشتنه‌وه‌ بۆ بازرگانی به‌ له‌شی ژنان، شه‌ره‌ف چ پێناسه‌یه‌کی ده‌وێ له‌ کۆمه‌ڵگای کوردیدا...
ئازادی بیروباوه‌ڕ له کورستان...
مه‌سه‌له‌ی ئازادی و دیموکراسی له‌ کوردستان
رابردو _ ئێستا _ داهاتو...
چه‌مکی دیپلۆماسیه‌ت و دیپلۆماسیه‌تی کورد...
پرۆگرامی به‌ڕێوه‌بردن و لێپرسراویه‌تی پرۆسێسه‌کان و پرۆژه‌ ستراتیژه‌کان...
خه‌یاڵێکی خوێناوی شێرزاد حه‌سه‌ن و دونیای واقعی ئێمه......
تۆپبارانه‌کانی ئێران و چه‌ند سه‌رنجێ...
مۆدێلی بلاک بۆکس و روداوه‌کانی ئه‌م دواییانه‌ له‌ کوردستان...
رێکخراوبون و چۆنایه‌تیه‌کان و مۆدیڵیکی ساده‌...
چه‌ند مه‌سه‌له‌یه‌ک سه‌باره‌ت به‌ نه‌خشه‌سازی شاره‌کان له‌ کوردستان...
چاککردنی کۆمه‌ڵگای کوردستان
دامه‌زراندنی تۆڕی شاره‌کان وه‌کو سیسته‌مێکی نه‌خشه‌سازی کۆمه‌ڵگای مۆدێرن...
سکانداڵی کڵێسا کاسۆلیکه‌کان له‌ هۆڵه‌ندا و زه‌نگێ بۆ هه‌موان! ...
یاسای کاری کرێکاری و پێویستیه‌تی فدراسیۆنی کرێکاران و کارمه‌ندان له‌ کوردستان...
کێشه‌ به‌رنامه‌یی یان که‌سایه‌تیه‌کان له‌ کوردستان...
هه‌ندێ مه‌سه‌له‌ سه‌باره‌ت به‌ رابه‌ر*...
ئارشیتێکتی پرۆسێسه‌کان ...
قوربانیانی ده‌زگا هه‌واڵگریه‌کان له‌ جیهان......
مه‌سه‌له‌ی ئینێرژی له‌ کوردستان...
پێشنهادێک بۆ بنیاتنانی ئه‌رشیفێکی نه‌ته‌وه‌یی سه‌راسه‌ری له‌ کوردستان...
رویه‌کی شاراوه‌ی گه‌نده‌ڵی له‌ کوردستان...
تیچاوێک به‌ نه‌وه‌کانی گه‌ل له‌ نێو سیسته‌می به‌ڕێوه‌بردن و پرۆسێسه‌کان له‌ کوردستان دا...
کۆنگره‌ی گۆڕانی که‌ش و ئاو وهه‌وا له‌ کۆپنهاگن...
ریسک ئه‌نالیزه‌ (ته‌ته‌ڵه‌کردن یان (شیکردنه‌وه‌)ی مجازه‌فه‌) و مه‌سه‌له‌ی که‌رکوک...
یۆتۆپیای هیزی سێیه‌م له‌ کوردستانی ئازاد و دیموکراسی دا!...
رکودی ئابوری ئێستا وهه‌لومه‌رجه‌کانی ...
کورد له‌ هاوکێشه‌ سیاسیه‌کانی عێراقدا ...
مادده‌ی 140 له‌ نێوان ژیان و مردن و نه‌وه‌کانی ئاینده‌دا...
هه‌ڵبژاردن و چه‌مکی دیموکراسی، ئه‌م دواییانه‌ له‌ رۆژهه‌ڵاتی ناوه‌ند و کوردستان...
په‌یڕه‌و، روانگه‌، ستراتیژ...
ماسته‌رپلانی هه‌ولێر و چه‌ند وشه‌یه‌ك! ...
گرفته‌ ژینگه‌ییه‌کان له‌ کوردستان ...
چۆنیه‌تی گه‌شه‌سه‌ندنی تیمه‌کانی کارکردن له‌ رێکخراودا ...
گه‌شه‌ی که‌سایه‌تی و گۆڕان له‌که‌سایه‌تی ئینسانه‌کان...
له‌ "حه‌ره‌س قه‌ومی"ه‌وه‌ بۆ "فه‌وجی‌ خه‌فیفـه‌"و بۆ "ئه‌نجومه‌نی‌ ئیسناد" ...
گرفته‌ ستراتیژیه‌کانی کۆمه‌ڵگای کوردستان ...
به‌ کورتی: سه‌رچاوه‌کانی گه‌نده‌ڵی له‌ کوردستان...
رێگریه‌کانی به‌رده‌م ئاستی هۆشیاری کۆمه‌ڵگا و رێکخراوبون، مۆدێلێک...
نیگایه‌ک له‌ مه‌سه‌له‌ی ڕابه‌ری له‌ ڕێکخراوه‌کاندا و مۆدێلێکی ئاڵوگۆڕ...
که‌لتووری کۆمه‌ڵگا و که‌لتووری رێکخراو ...
چاککردنی کۆمه‌ڵگای کوردستان و گرفته‌کانی ! ...
قه‌یرانی کریدیت له‌ ئه‌مه‌ریکا و کاریگه‌ره‌کانی! ...
ته‌ندروستی کۆمه‌ڵگا
(رێکخراو و تاکه‌کان)...
نوێترین هه‌واڵ...
(سبەى) خۆى نوێ دەکاتەوە ...
ئه‌مڕۆ مه‌كته‌بی‌ سیاسی‌ و سه‌ركردایه‌تی‌ و ئه‌میری‌ كۆمه‌ڵ هەڵدەبژێردرێن...
به‌رشه‌لۆنه‌ دوه‌م نازناوی ئه‌م وه‌رزه‌ی به‌ده‌ستهێنا...
داعش زیندانی تەدمور دەتەقێنێتەوە...
سەرۆكی پەرلەمانی كوردستان: دەستور دەبێت سەقامگیری بەدیبهێنێت...
لیژنەی دەستور هەفتەی چوارجار كۆدەبێتەوە...
بان كی مۆن: 25 هەزار بیانی چونەتەناو گروپە تیرۆرستییەكانەوە...
یەپەگە ئۆپەراسیۆنی دابڕینی داعش لە تورکیا و بەستنەوەی جزیرە و کۆبانی پێکەوە جێبە...
بەڤیدیۆ؛ زەمینلەرزەیەک ژاپۆن دەهەژێنێت .. مەترسی تسۆنامییەکی دیکە دەکرێت...
گۆڕێکی بە کۆمەڵی ئێزیدییەکان دەدۆزرێتەوە .. تەرمی (20) ژن و (33) منداڵ و پیری تێ...
بەڤیدیۆ؛ سیناریۆکانی دابەش بونی عێراق...
داعش هێرش دەکاتە سەر شاری حەسەکە...
عه‌بادی: جیاوازی له‌ نێوان کەوتنی رومادی و موسڵدا هه‌یه‌ ...
عەلی باپیر لە کۆنگرەی حیزبەکەیدا رەخنەی توند لە حکومەت دەگرێت...
(20) سه‌ركرده‌ی داعش لە ئەنبار کوژران...
پێشمەرگە شكست بە هێرشێكی داعش دەهێنێت...
هەرێم و بیلاروسیا پرۆتۆکۆڵێکیان واژۆ کرد...
بیرلسكۆنی: میلان نافرۆشین...
باندێکی (10) کەسى دەستگیر دەکرێن...
شاندێکى گۆڕان بۆ پشتیوانی کورد دەچێتە باکور ...
''لە ساڵێکدا بیانیه‌كانی ناو داعش بەرێژەى (70%) زیادیان کردوە''...
یەک ملیۆن نەمام لە بەردەم مەترسیی وشکبوندان...
بریمه‌ر داوا دەکات چەک بە کورد بدرێت ...
حوسیەکان پارێزگارى سەنعایان کوشت ...
ئێران دەستگیرکردنى چه‌ند تۆڕێكی‌ سه‌ر به‌ داعش رادەگەیەنێت ...